Kosten chiropractor, energetisch therapeut en osteopaat aftrekbaar?

Een dame heeft last van chronische pijn, vermoeidheid en concentratieproblemen als gevolg van opgelopen letsel bij een sportongeval en een verkeersongeval. De huisarts heeft haar doorverwezen naar een fysiotherapeut, een chiropractor, een energetisch therapeut en een osteopaat. Voor de behandelingen heeft ze meer dan € 4.500 betaald en in aftrek gebracht als specifieke zorgkosten. De Belastingdienst corrigeert de aftrek tot de kosten van fysiotherapie, € 195.

De dame heeft € 2.433 uitgegeven aan energetische behandelingen, € 603 aan chiropractie, € 1.443 aan osteopathie en € 195 aan fysiotherapie. De Belastingdienst accepteert uitsluitend het bedrag van € 195 voor de fysiotherapie als uitgave voor genees- en heelkundige hulp.

Genees- en heelkundige hulp
Op grond van de wet (in 2021) komen uitgaven voor genees- en heelkundige hulp, met uitzondering van ooglaserbehandelingen ter vervanging van bril of contactlenzen, voor aftrek in aanmerking.

Onder genees- en heelkundige hulp wordt verstaan:

• een behandeling door een arts;
• een behandeling op voorschrift en onder begeleiding van een arts door een paramedicus;
• een behandeling door een bij ministeriele regeling aan te wijzen paramedicus, mits voor de behandeling een verklaring door de paramedicus is afgegeven die voldoet aan de ministeriele regeling te stellen voorwaarden.

De chiropractor, osteopaat en energetisch therapeut zijn geen artsen. Er is dus geen sprake van een behandeling door een arts. De chiropractor, osteopaat en energetisch therapeut zijn ook geen bij de belastingwet aangewezen paramedici. De fysiotherapeut is dat wel.

In geschil is dus of sprake is van een behandeling door een niet door de belastingwet aangewezen paramedicus op voorschrift en onder begeleiding van een arts.

Standpunt Belastingdienst
De chiropractor, osteopaat en energetisch therapeut zijn geen paramedici. Er was slechts een advies van de huisarts, geen voorschrift. Niet aannemelijk is dat er sprake was van enig toezicht op en begeleiding van de behandelingen door de chiropractor, osteopaat en energetisch therapeut.

Overwegingen rechter
Volgens de rechter gaat het erom dat de arts de patiënt niet alleen door middel van een voorschrift ‘de weg heeft gewezen’ naar een paramedicus, maar dat de verwijzend arts op die behandeling ook toezicht houdt en die behandeling begeleidt. De arts moet als het ware de medische noodzaak van die behandeling voor zijn rekening nemen. Voor het bestaan van rechtstreeks toezicht of rechtstreekse begeleiding is minimaal vereist dat regelmatig contact tussen de verwijzend arts en de niet-medisch geschoolde behandelaar plaatsvindt.

In dit geval is een actieve medische betrokkenheid van de huisarts bij de behandelingen door de osteopaat en energetisch therapeut niet aannemelijk geworden. De Belastingdienst heeft aftrek van kosten op dit punt dan ook terecht gecorrigeerd.

Voor de chiropractor is het anders. De dame heeft ter zitting geloofwaardig verklaard dat er wel degelijk (telefonisch) contact plaatsvond tussen de chiropractor en de huisarts om de voortgang van de behandelingen te monitoren. De rechtbank acht daarmee aannemelijk geworden dat de behandelingen door de chiropractor op voorschrift en onder begeleiding van een arts hebben plaatsgevonden.

Hiermee is voldaan aan de eisen voor aftrek van kosten voor genees- en heelkundige hulp. De Belastingdienst heeft de kostenaftrek van € 603 voor de behandelingen door de chiropractor ten onrechte gecorrigeerd. Het vervoer naar de chiropractor geldt daarmee ook als vervoer wegens ziekte of invaliditeit, zodat de uitgaven voor dit vervoer ook behoren tot de aftrekbare uitgaven voor specifieke zorgkosten.

Tip: Als uw huisarts u verwijst naar, of u adviseert om te gaan naar, een behandelaar buiten het reguliere medische circuit, is het voor aftrek van uw kosten van belang dat er regelmatig overleg is tussen die behandelaar en uw huisarts. U hebt hiervan de bewijslast.